Geçenlerde okuduğum bir yazı üzerine uzaktan eğitim ile ilgili tecrübelerimi kendi blogumda aktarmak ihtiyacı hisettim. Bunu üç makale şeklinde yazmayı düşünüyorum. Birincisi bu. Genel Yapı başlığı altında ilk öncelikle bu tarz bir uzaktan eğitim sisteminin hangi özellikleri ihtiva etmesi gerektiğinden bahsedeceğim. Sonrasında Teknik Altyapı ve Programlama konusunda ikinci yazımı yazıp sonuncusunda ise İçerik Hazırlama ve Kurs Yönetimi başlığı altında son yazımı yazıp bu konuyu tamamlamayı düşünüyorum.Öncelikle genel yapıyı kurarken eğitim esnasında vereceğiniz eğitimleri ve yöntemlerini iyi belirlemeniz gerekmektedir. Ne tarz eğitim araçları kullanmanız gerektiğini düşünmelisiniz. Zira eğitim alan kişiler dikkatleri en çabuk dağılan ve sıkılgan yapıya sahip insanlar olduğu unutulmamalıldır. Bu sebeple eğitim yapısı ve içeriği buna göre hazırlanmalı ve kişinin sürekli bir şeyleri okumak zorunda bırakılmasından kaçınılmalıdır. Bilgisayar başında en fazla dikkat toplanmış bir şekilde düz yazı okuma süresi 4 ile 12 dakika arasında değişir. Bu süre içerisinde düz metinlerle öürenciye verilecek bilgi bir kaç paragraftan fazla değildir ki eğitim içeriğinin örneğin 100 sayfa olduğunu düşünürseniz bu öğrenciyi baştan kaybettiniz demektir. Bu içerik hazırlama konusunda sonra yeniden değineceğim daha ayrıntılı.
Eğitmenler, sistemin vazgeçilmez parçaları olmalı. Eğer uzaktan eğitimde bir görevli eğitmen yoksa (ki bu konusunda uzman kursuna bağlı olarak değişken) eğitimi alan öğrenci anlamadığı alanlarda yanlız kalacak ve o eksiklikle devam edecektir. Bu yüzden eğitmenlerin rolü çok büyüktür.
Bir web sitesi olsun, kullanıcılar gelsin kayıt olsunlar, ders listelerini görüp kendileri için uygun olanları seçip eğitim dökümanlarını inceleyip çalışsınlar. Başarı sağlayanlar için de e-Sertifika verilsin. Mesela bu en basitinden bir uzaktan eğitim modeli. Oldukça sade ve basit bir yapıya sahip. Kayıt olan öğrenci kursunu seçer ve eğitim materyallerine ulaşır. Eğitimini tamamlar ve sistem karşısına bir sınav çıkartır. Eğitim içerikleri belirli bir hiyerarşide de çıkabilir hepsi birden de görüntülenebilmelidir. Bilinen eğitimler atlanabilmeli ya da bazı ön şart gereken eğitim içerikleri şart yerine getirilmedikçe sonraki eğitimin açılması engellenmelidir. Böyle bir model içerisinde eğitmene konu ile ilgili sorular sorabilmeli ve kısa süreler içerisinde yanıtlarını alabilmelidir. İşte eğitmenlerin iş yükünü azalttığımız bu modelde sürekli kontrol edilecek olan kısım budur. Öğrencilerden gelen sorular. Kişisel bazda eğitim alındığı için başka bir öğrenci ile temas söz konusu değildir. Eğitmen mutlak yanıt vermelidir. Bilinmelidir ki bu tarz bir eğitimde kişi kendi sorumluluğunun bilincinde olduğu sürece eğitime devam edecektir. Eğitime başlayanların yüzde olarak belirli bir bölümü eğitimi yarıda bırakabilir. Bu illa eğitimden sıkıldıkları anlamına gelmez. Normal yaşantılarındaki bazı şeylerin öncelikleri her zaman fazla olacağı için (bunlar öncelikler herhangi birşey olabilir, arkadaşlarıyla buluşması bile bir gün sonra yaparım düşüncesini getirebilir) eğitimi istenen ve beklenen sürede tamamlayamamasına ya da yarıda bırakmasına sebep olacaktır. Kişiyi sorumlu hissettirecek yükümlülükler getirmek her zaman daha uygundur.
Diğer bir model ise (ki benim daha çok benimsediğim ve üzerinde çalıştığım) çok daha farklı ve alt yapısal olarak kişiyi gerçek bir sınıfta hissettirip yanlız bırakmadan hem eğitmen ile hem de diğer öğrenciler ile aynı ortama sokup (sanal olarak elbette) sınıf hissini yaşatabilirseniz sorumluluğu daha büyük ve kendisini zorunlu hissedecektir. Bu sınıf yapısını nasıl hissettirebiliriz diye düşündüğünüzü duyar gibiyim. Öncelikle eğitim dökümanları yine ilk modelde olduğu gibi olacaktır. Ama burada eğitimler için dönemsel kayıtlar alınmalı ve belirli tarihler içerisinde eğitimler açılmalıdır. Yani kişi eğitim listesine baktığı zaman açık olan kurslara katılımlar yapılamamalı ve kursların tarih aralıkları belirli olmalı. İstediği bir tarihe kayıt olduktan sonra o tarihten önce eğitim içeriğini görememelidir. Nedeni ise herkes ile aynı anda eğitime katılması ve içeriği tamamlarken belirli aralıklarda sınıfsal uygulamalara katılmalıdır. Bu sebeple senkron olmayan ve senkronize olan eğitimler belirlenmelidir. Öğrencilere bir ajanda ile gösterilmelidir. Senkronize eğitimler ile senkronize olmayanlar neler olabilir? Senkronize olmayan eğitimler eğitim dökümanları, videolar, animasyonlar gibi kişinin tek başına izleyebileceği çalışabileceği içeriklerdir. Senkronize olanlar ise belirli zamanlarda karşılıklı sohbet ortamı ile eğitimci soru cevap yöntemi kullanarak tüm öğrencileri bir araya toplanması, gerekiyorsa ve teknik alt yapı buna müsade ediyorsa karşılıklı birbirlerini görerek ve bazı sunum ile dökümanların paylaşılması gibi.
Benim kafamda hep bu iki model uzaktan eğitim bulunmakta. Birincisi temel ve basit olan model, ikincisi ise benim daha önce üzerinde çalıştığım ve tüm detayları ile karşılaşılabilecek problemlerle karşılaştığım modeldir. Çoğunlukla bu ikinci model üzerine anlatımımı gerçekleştireceğim.
Yazımın devamı 2. Teknik Altyapı ve Programlama olarak detaylı çözümler üretip anlatacağım. Bu ikinci yazımda sisteme ait olabilecek tüm özelliklerden bahsedeceğim.
Cem DAŞTAN
Yazara eposta gönderin | Cem DAŞTAN'a ait tüm yazılar



